Φύλλο Εργασίας 1Γ (Αρχαιολόγοι + Διατροφολόγοι)

Γιατί γίνεται ένα γλέντι; Εκτός από το φαγητό, το ποτό και τη γενικότερη διασκέδαση, πώς μπορεί να επηρεάζει ένα γλέντι τις σχέσεις των ανθρώπων που συμμετέχουν σε αυτό; Σκεφτείτε γλέντια τα οποία έχετε δει ή στα οποία βρεθήκατε με την οικογένειά σας ή ένα πανηγύρι. Στην ομηρική εποχή ποια σημασία μπορεί να είχε ένα γλέντι για τις σχέσεις των ανθρώπων μεταξύ τους; Όλα αυτά θα τα αναζητήσουμε στις περιγραφές που περιλαμβάνονται στα ομηρικά έπη.

·         Να διαβάσετε προσεκτικά τα σημεία της Οδύσσειας στα οποία περιγράφονται γλέντια που περιλαμβάνουν φαγοπότι (ραψωδίες α, γ, δ, η, θ). Ξεφυλλίστε και το σχολικό εγχειρίδιο στο Ψηφιακό σχολείο.

·         Να δημιουργήσετε έναν πίνακα στον οποίο θα κρατήσετε αναλυτικές σημειώσεις (γράφοντας και τους σχετικούς στίχους) για:

α) σκεύη και έπιπλα που είναι απαραίτητα σε ένα ομηρικό φαγοπότι 
β) τροφές και ποτά που καταναλώνονται σε ένα παρόμοιο γλέντι.

·         Περισσότερες πληροφορίες για τα θέματά σας μπορείτε να αναζητήσετε στο λογισμικό ΟΜΗΡΙΚΑ ΕΠΗ, καθώς και στο διαδίκτυο. Χρήσιμο υλικό θα βρείτε και στο Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού (Γιορτές και συμπόσια Γεωμετρικής εποχής).

·         Αν έχετε άγνωστες λέξεις ή έννοιες, μπορείτε να συμβουλευθείτε τα λεξικά της Πύλης του Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας στη διεύθυνση http://www.greek-language.gr.

·         Να παρουσιάσετε τα αποτελέσματα των ερευνών σας στους συμμαθητές σας, και να τα αναρτήσετε στο ιστολόγιο του μαθήματος.

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Α) Σκεύη

κρατήρες (α 124,166, γ 391, η 179): Ανακάτευαν κρασί με νερό.

χρυσό λαγήνι (α 154, η 172): Το λαγήνι είναι ένα είδος κανάτας από το οποίο έριχναν νερό για να πλύνουν τα χέρια τους.

αργυρό λεβέτι (α 156, δ 59, η 173): Το λεβέτι είναι ένα καζάνι που συγκέντρωναν το νερό που έριχναν με το λαγήνι, όταν έπλεναν τα χέρια τους.

χρυσές κούπες (α 160), μαλαματένια κούπα (γ 46, δ 64): Ειναι ποτήρια τα οποία ο κήρυκας γέμιζε με κρασί.

τρυπητά σφουγγάρια (α 125): Ηταν σφουγγάρια που τα χρησιμοποιούσαν για το πλύσιμο των τραπεζιών.

δίσκοι (α 159): Για τη μεταφορά των κρεάτων.

κύπελλα (α 161)

πλεχτά πανέρια (α 165, θ 85): Είχαν το ψωμί.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Σε ένα συμπόσιο χρησιμοποιούσαν διάφορα σκεύη, ανάλογα με τη χρήση. Άλλα ήταν για την καθαριότητα, και άλλα για την ετοιμασία και το σερβίρισμα των φαγητών και του κρασιού. Στο κείμενο αναφέρονται σκεύη κατασκευασμένα από πολύτιμο υλικό (χρυσός, ασήμι), και αυτό δείχνει ότι υπήρχε πλούτος και αναπτυγμένος πολιτισμός. Μας κάνει εντύπωση που δεν χρησιμοποιούσαν μαχαιροπίρουνα.

Β) Έπιπλα

τομάρια βοδιών (α 121), μαλακές προβιές (γ 42)

τραπέζι (α 125,156, δ 60, η 174, θ 85)

λεπτουργημένος θρόνος (α 146), θρόνοι (γ 34, δ 56)

στολισμένο κάθισμα (α 149, θ 80)

σκαμνί (α 148)

αναπαυτικά καθίσματα (α 161)

λουτήρες (δ 53)

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Το μέγαρο είναι επιπλωμένο με καθίσματα και θρόνους με σκαμνί για τα πόδια (υποπόδιο). Οι θρόνοι προορίζονται για τον οικοδεσπότη και τους εκλεκτούς καλεσμένους τους. Πάνω στα καθίσματα τοποθετούνται υφάσματα για να είναι αναπαυτικά. Φαίνεται πως τα τραπέζια τα μετέφεραν στην αίθουσα οι υπηρέτες την ώρα του φαγητού. Πάντως τα έπιπλα στα παλάτια είναι σκαλισμένα και διακοσμημένα με εξαιρετική τέχνη.

Γ) Τροφές

κρέας κάθε λογής (α 126, γ 73,530, δ 63), σπλάχνα (γ 45, 530), γλώσσες (γ 392), βοδίσια ράχη (δ 72), αρνιά-βόδια-χοίροι (θ 70-72), θ 567,574-575

ψωμί (α 157, γ 544, δ 66, η 175)

φαγώσιμα πολλά (δ 62, η 176)

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Οι άρχοντες κατανάλωναν άφθονα κρέατα (χοιρινό, αρνίσιο, βοδινό), όμως αυτό ήταν προνόμιο μόνο των ευκατάστατων. Οι απλοί άνθρωποι δεν απολάμβαναν τόση πολυτέλεια, αλλά έτρωγαν πιο φτωχικά γεύματα (κρίθινο ψωμί, ελιές, τυρί κ.ά.)

Δ) Ποτά

κρασί με νερό (α 124) (γ 45, η 179,181, θ 86,567)

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Οι αρχαίοι έπιναν το κρασί αραιωμένο με νερό. Αυτή η διαδικασία γινόταν σε ένα ειδικό αγγείο, τον κρατήρα. Από εκεί ο οινοχόος ή ο κήρυκας σέρβιρε το κρασί στους καλεσμένους.

Τις απαντήσεις έδωσαν οι μαθητές/-τριες:  Δ.Μ., Μ.Μ., Κ.Σ.